การสังเวยร่างมนุษย์ หรือการบูชายัญด้วยคน เป็นพิธีกรรมสังหารคนบริสุทธิ์ให้แก่เหล่าเทพเจ้า สิ่งศักดิ์สิทธิ์ บรรพบุรุษ หรือสิ่งลี้ลับเหนือธรรมชาติ พิธีกรรมเช่นนี้ถูกมองว่าโหดร้ายทารุณและป่าเถื่อนสำหรับคนในยุคปัจจุบัน แต่ปรากฎให้เห็นในประวัติศาสตร์ยุคโบราณของมนุษย์ รวมถึงในสมัยราชวงศ์ชางของจีน ที่มีการสังเวยชีวิตสัตว์และทาสนับหมื่นคนแด่ผู้ปกครอง
ราชวงศ์ชาง (1,600 ปี – 1045 ปีก่อนคริสต์ศักราช) เป็นราชวงศ์แรกๆ ของจีนที่มีหลักฐานยืนยันว่าเคยมีอยู่จริงบริเวณแม่น้ำหวงเหอในยุคสำริด และเจริญรุ่งเรืองมานานหลายพันปี
ผู้คนในสมัยราชวงศ์ชางนับถือบรรพบุรุษ และเทพต่างๆ หลายองค์ พวกเขาเชื่อกันว่าโลกถูกสร้างด้วยเทพเจ้ามากมาย แต่มีเทพเจ้าสูงสุดอยู่เพียงพระองค์เดียวนั่นคือช่างตี้ (上帝) และยังปรากฏความเชื่อในลัทธิหมอผีด้วย ขณะที่บรรดากษัตริย์แห่งราชวงศ์ซางนั้นได้สถาปนาตนเป็นตัวแทนแห่งจิตวิญญาณของเทพเจ้าและบรรพชน ผู้คนสามารถเข้าถึงเทพเจ้าได้ผ่านวิญญาณของบรรพกษัตริย์
‘เมืองโบราณอินซวี’ (Yinxu) เมืองหลวงแห่งสุดท้ายของราชวงศ์ชาง ที่นี่ขนานนามว่าโบราณสถานแห่งการสังเวยทาส นักวิจัยคาดว่าในช่วง 200 ปีก่อนสิ้นสุดราชวงศ์ซางประมาณ มีมนุษย์ถูกใช้เป็นเครื่องบูชายัญมากกว่า 13,000 คน โดยมักสังหารครั้งละ 15-50 คนในการทำพิธีหนึ่งครั้ง ส่วนใหญ่เป็นเพศชายอายุ 15-35 ปี และการบูชายัญครั้งใหญ่ที่สุดอาจสังเวยชีวิตมนุษย์มากถึง 339 คนในคราวเดียว
หนึ่งในการขุดพบโครงกระดูกจากพิธีกรรมการสังเวยมนุษย์ที่สำคัญในเมืองโบราณอินซวีนั่นคือ “สุสานพระนางฟู่ห่าว” (Tomb of Fu Hao) มเหสีองค์หนึ่งของพระเจ้าอู่ติงแห่งราชวงศ์ซาง ผู้ได้รับสมญาณามว่า “ราชินียอดนักรบ” พระนางยังทรงเป็นนักบวชหญิงแห่งราชวงศ์ซางด้วยเช่นกัน ภายในสุสานของพระนางฟู่ห่าวมีโบราณวัตถุล้ำค่านับพันชิ้น และโครงกระดูกคนและสัตว์จำนวนมาก
นอกจากสุสานของพระนางฟู่ห่าว ที่เมืองโบราณอินซวียังพบหลุมฝังศพของสมาชิกราชวงศ์ชางพระองค์อื่นๆ ด้วย แต่ละหลุมล้วนพบโครงกระดูกมนุษย์ โดยมีหลุมฝังมนุษย์ที่ถูกบูชายัญมากกว่า 2,500 หลุม
นักวิจัยชี้ว่าหลักฐานต่างๆ ชี้ชัดว่าราชวงศ์ชางมีวิถีปฏิบัติที่โหดร้ายทารุณต่อทาส และบ่งชี้ว่าบรรดาผู้ปกครองให้ความสำคัญกับโลกหลังความตายของตน ซึ่งมีทาสเป็นผู้สละตนเพื่อตอบสนองความปรารถนานั้น อย่างไรก็ดีต่อมาในสมัยราชวงศ์โจว (1046 ปีก่อนคริสต์ศักราช-256 ปีก่อนคริสต์ศักราช) พิธีกรรมเช่นนี้ก็หมดสิ้นไป
(อ้างอิง：1. https://www.ancient-origins.net/history-ancient-traditions/shang-dynasty-sacrifice-0018237
