คิดว่าใครหลายคนคงเคยได้ยินหรือเจอกับตัวเองมาบ้าง ประสบการณ์ที่ทำให้เรารู้สึกว่า “โทรศัพท์กำลังแอบดักฟังเราอยู่” อันนี้ไม่ใช่ผีไฮเทคแต่อย่างใดนะคะ แต่หลายคนเชื่อว่ามีแอปพลิเคชันบางตัวแอบฟังบทสนทนาของเราเพื่อจะได้เสนอโฆษณาที่ตรงต่อความต้องการของเราได้ บทความนี้ โกลบอลไทมส์ สื่อจีนเขียนขึ้นโดยอิงความเห็นของผู้เชี่ยวชาญกลุ่มหนึ่งในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีจีนเกี่ยวกับประเด็นนี้ค่ะ อ่านอย่างมีวิจารณญาณกันนะคะ
เดี๋ยวนี้มีชาวเน็ตออกมาตั้งกระทู้แชร์ประสบการณ์การถูกสมาร์ตโฟนของตัวเองดักฟังกันมากขึ้นเรื่อยๆ ชาวเน็ตจีนก็เช่นกัน โดยเฉพาะหลังจากที่จีนเปิดเผยร่างกฎหมายปกป้องข้อมูลส่วนตัวเป็นครั้งแรกช่วงปลายเดือนตุลาคมที่ผ่านมา ทำให้ชาวจีนหันมาสนใจประเด็นนี้กันมากขึ้น
เซียวเป็นหนึ่งในคนที่เชื่อว่าโทรศัพท์ของเธอแอบฟังสิ่งที่เธอพูด เซียวเล่าว่ามีอยู่ครั้งหนึ่งเธอไปเจอกับพ่อแม่ของเพื่อนและพวกเขาถามเธอว่าเธอจบมาจากมหาวิทยาลัยอะไร เซียวก็ตอบไปตามปกติ สองชั่วโมงให้หลัง จู่ๆ แอปพลิเคชันซื้อขายสินค้า เสียนอวี๋ ของอาลีบาบา ก็ยิงโฆษณาเกี่ยวกับมหาวิทยาลัยแห่งนั้นมาให้เธอเฉยเลย
เซียวไปเล่าเรื่องนี้ให้เพื่อนๆ ฟัง และพบว่าพวกเขาก็เคยเจอเหตุการณ์คล้ายๆ กัน เซียวให้สัมภาษณ์กับโกลบอลไทมส์ว่า “เราต้องถูกดักฟังแน่ๆ ไม่มีคำอธิบายอื่นที่ฟังขึ้นเลย”
ชาวจีนหลายคนเชื่อว่าแอปพลิเคชันชอปปิง ส่งข้อความ หรือคลิปวิดีโอสั้น อาจคอยบันทึกและนำข้อมูลในบทสนทนาส่วนตัวของพวกเขาไปใช้งานในทางที่ผิด มีชายชาวจีนคนหนึ่งโพสต์บนเวยโป๋ว่า “วันหนึ่งภรรยาผมบอกว่าอยากกินไก่กงเป่า จากนั้นอยู่ดีๆ แอปพลิเคชันในโทรศัพท์ผมก็ดันคลิปวิดีโอการทำไก่กงเป่ามาให้ผมดู”
อย่างไรก็ตาม พนักงานของบริษัทแอปพลิเคชันจีนและผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยทางข้อมูลได้ให้สัมภาษณ์กับโกลบอลไทมส์ ไม่ให้ทุกคนกังวลเรื่องถูกดักฟังจากทางโทรศัพท์มากจนเกินไป เพราะยังไม่เคยพบหลักฐานสนับสนุนความเชื่อนี้เลย
หลี่ตงตง (นามแฝง) ช่างเทคนิคของ ไบต์แดนซ์ บริษัทยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยจีนที่เป็นบริษัทแม่ของติ๊กต็อกและโต่วอิน (ติ๊กต็อกของจีน) แชร์มุมมองของเขาในฐานะช่างเทคนิคว่า การดักฟังบทสนทนาเพื่อศึกษาความสนใจของผู้ใช้ไม่ใช่วิธีการที่ดีนัก เมื่อเทียบกับวิธีอื่นๆ ที่ถูกกฎหมาย
หลี่ชี้ว่าปัจจุบันเทคโนโลยีรู้จำเสียงอัตโนมัติ (automatic speech recognition) ยังอยู่ระหว่างการพัฒนาขั้นต้นเท่านั้น ประกอบกับวิธีการแอบอัดเสียงจากโทรศัพท์ยังไม่ได้คุณภาพ ดังนั้นการใช้โทรศัพท์ดักจับเนื้อหาที่สำคัญในบทสนทนาและนำมาใช้ประโยชน์นั้นเป็นเรื่องที่ยากมาก
อลัน ผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยของข้อมูลที่ทำงานอยู่ในเซี่ยงไฮ้และเคยร่วมงานกับผู้ผลิตโทรศัพท์ชื่อดัง เช่น เสียวหมี่ และ วีโว่ เห็นด้วยกับหลี่ เขากล่าวว่าการใช้โทรศัพท์มือถือดักฟังบทสนทนาต้องอาศัย “การทำงานและประมวลผลหลังบ้าน” เยอะมาก
ที่สำคัญคือทั้งบริษัทและผู้ใช้ต่างให้ความสำคัญกับการปกป้องความเป็นส่วนตัว “เพราะถ้าเกิดเรื่องแดงขึ้นมา มีแต่จะเป็นผลเสียต่อบริษัท เพราะบริษัทอาจเสียลูกค้าหรือหุ้นตก”
หลี่กล่าวว่ากฎหมายความปลอดภัยทางไซเบอร์ของจีนกำหนดให้ผู้ให้บริการเครือข่ายอินเทอร์เน็ตปฏิบัติตามหลักกฎหมาย ความยุติธรรม และความจำเป็นในการเก็บและใช้ข้อมูลส่วนตัวของผู้ใช้ นอกจากนี้แอปพลิเคชันต่างๆ ยังต้องผ่านการตรวจประเมินอย่างเข้มงวดก่อนถึงจะปล่อยออกมาได้ หลี่เสริมว่า “คนพัฒนาแอปทำอะไรตามใจชอบไม่ได้หรอก”
ส่วนเรื่องที่แอปพลิเคชันต่างๆ ดันเนื้อหาที่ตรงกับบทสนทนาของผู้ใช้มาได้พอดีจังหวะจนรู้สึกเหมือนถูกแอบฟัง อลันอธิบายว่าแอปพลิเคชันดึงข้อมูลจากโทรศัพท์ของผู้ใช้ เช่น รายชื่อเพื่อน ที่อยู่หรือสถานที่ที่เคยไป และรูปภาพ ซึ่งเรายินยอมให้ใช้เอง เพื่อนำมาประมวลผลและดันเนื้อหาที่คาดว่าผู้ใช้จะสนใจ ไม่ใช่การแอบฟัง
อลันอธิบายกรณีของเซียวว่า โทรศัพท์ของแอปพลิเคชันต่างๆ คงรู้อยู่แล้วว่าเธอจบการศึกษาจากมหาวิทยาลัยไหน และบังเอิญดันโฆษณาที่เกี่ยวกับมหาวิทยาลัยหลังจากที่เธอคุยกับพ่อแม่ของเพื่อนพอดี “มันเป็นเรื่องบังเอิญมากกว่า” อลันยืนยันแบบนั้น
จริงอยู่ที่เราเป็นคนยินยอมให้แอปพลิเคชันดึงข้อมูลหลายๆ อย่างของเราไปใช้เอง แต่บางทีก็สงสัยว่าอะไรมันจะดันโฆษณามาพอเหมาะกับตอนที่เราเพิ่งคุยเรื่องนี้กับเพื่อนไปเองนะ?
ประสบการณ์ส่วนตัวคือเราคุยเรื่องไปเที่ยวทะเลค่ะ แล้วอยู่ดีๆ ก็มีโฆษณาโรงแรมติดทะเลเด้งขึ้นมาเฉยเลย ทั้งที่รูปทะเลในโทรศัพท์เรามันก็ตั้งหลายเดือนมาแล้วนะ แต่มีอีกรอบหนึ่งเราคุยเรื่องไปเที่ยวต่างจังหวัดค่ะ แล้วก็มีเนื้อหาเกี่ยวกับจังหวัดนั้นโผล่ขึ้นมาในโซเชียลมีเดียเราทันทีเลย! ทีแรกเรามั่นใจแล้วว่าใช่แน่ โดนแอบฟังแน่ แต่ปรากฎว่ามันเป็นโพสต์ของเพจหนึ่ง ไม่ใช่โฆษณา เวลาเพจจะโพสต์อะไรเขาต้องหาข้อมูลและเรียบเรียงก่อนถึงจะลงได้ ดังนั้นไม่มีทางเกี่ยวกับที่เราพูดแน่ เราก็เลยรู้สึกว่าเรื่องแบบนี้มันอาจจะเป็นเรื่องบังเอิญได้แหละ
แล้วทุกคนคิดยังไงกับเรื่องนี้กันบ้างคะ? ที่ผู้เชี่ยวชาญพูดมาก็มีเหตุผลนะ แต่มีใครมีประสบการณ์ที่ทำให้มั่นใจมากๆ เลยไหมคะว่าโทรศัพท์เราแอบดักฟังแน่ๆ มาแชร์กันได้นะคะ
ที่มา : https://www.globaltimes.cn/page/202101/1214320.shtml
